Ngân hàng

“Thị trường tài chính Việt Nam còn khập khiễng”

Theo Phó Chủ tịch UBGSTCQG, thị trường tài chính của Việt Nam còn khập khiễng và phụ thuộc nhiều vào thị trường tiền tệ.

Tại Hội thảo công bố Báo cáo Tổng quan thị trường tài chính 2015 do Ủy ban Giám sát Tài chính Quốc gia (UBGSTCQG) tổ chức sáng 14/03, ông Trương Văn Phước – Phó Chủ tịch UBGSTCQG cho rằng hội nhập kinh tế của Việt Nam khá sâu rộng nhưng hội nhập thị trường tài chính còn nhiều hạn chế.

“Các công cụ phái sinh còn rụt rè e ngại chưa dám áp dụng thì sao nói hội nhập được. Điều này nói lên rằng thị trường tài chính của Việt Nam còn khập khiễng, phụ thuộc nhiều vào thị trường tiền tệ”.

Thị trường tài chính Việt Nam gồm 3 cấu phần: Ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm. Về lĩnh vực ngân hàng, tổng tài sản toàn ngành năm 2015 tăng 12,4%, đạt 7.109.000 tỷ đồng, trong khi GDP chỉ khoảng 4,2 triệu tỷ đồng, tuy vậy tín dụng chỉ tăng 19% trong đó có tới gần 30% tín dụng giành cho bất động sản.

Nếu như huy động từ người dân và doanh nghiệp nhiều hơn huy động liên ngân hàng được coi là bền vững, tỷ lệ sử dụng vốn liên ngân hàng đã giảm, chỉ chiếm khoảng 11%. Huy động vốn tăng 16,1% so với 2014, trong đó huy động VND tăng 16,3%, huy động ngoại tệ tăng 14,3%. Con số này tăng đột biến vào 4 tháng cuối năm kể từ ngày 12/8, là thời điểm Trung Quốc phá giá đồng Nhân dân tệ và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) mở rộng biên độ tỷ giá bình quân liên ngân hàng, người dân đã gửi ngoại tệ tại thị trường liên ngân hàng, điều này có lý do là người dân mong chờ tỷ giá sẽ tăng cao.

Theo ước tính của UBGSTCQG, 5 năm tới tín dụng vẫn là nguồn thu chủ yếu của hệ thống ngân hàng, nhưng trong năm vừa rồi tín dụng tăng rất nhanh, trong ngắn hạn có nguồn thu nhưng dài hạn thì phải dè chừng vì nợ xấu ngân hàng phát sinh mới đã tăng lên 45 nghìn tỷ.

Còn ông Trương Văn Phước cảnh báo, con số này tuy chưa bộc lộ ngay bây giờ nhưng lại tiềm ẩn nguy cơ nợ xấu trong dài hạn. Tín dụng đầu tư và BĐS tăng 28,3% đã tạo ra những cảnh báo cho Chính phủ và NHNN trong việc có tạo nên một bong bóng BĐS trong tương lai hay không. Dù không phải quá lo sợ về tín dụng BĐS nhưng việc cảnh báo sớm là điều cần thiết.

“Tín dụng tăng nhanh là do có sự chuyển biến của nền kinh tế, sức hấp thụ vốn tốt hơn. Tín dụng VND tăng 24,1%, trong khi tín dụng ngoại tệ giảm 12,4%. Với việc điều chỉnh tỷ giá như vậy thì DN và người dân sẽ e dè trong việc vay tín dụng, và ngay như Thông tư 36 của NHNN cũng đặt ra nhiều vấn đề, cần điều chỉnh lại điều hành. Với Thông tư 36 quy định tỷ lệ sử dụng vốn ngắn hạn để vay trung và dài hạn lên 60% đã có tác dụng cơ cấu lại nợ xấu từ ngắn hạn qua trung và dài hạn”.

Về chất lượng tín dụng, năm 2015 xử lý nợ chủ yếu bằng việc thông qua VAMC (110 nghìn tỷ đồng), qua các kênh khác (40-50 nghìn tỷ đồng), qua cơ cấu xử lý nợ và trích lập dự phòng rủi ro (trên 30.000 tỷ đồng). Như vậy năm 2015 các ngân hàng sử dụng khoảng 180 nghìn tỷ đồng xử lý nợ xấu. Trừ đi nợ xấu phát sinh mới 45.000 tỷ đồng, vậy đã xử lý được gần 150 nghìn tỷ đồng, đến nay nợ xấu còn khoảng 150 nghìn tỷ đồng.

“Điều quan trọng ở chỗ làm sao để lưu động số nợ xấu VAMC đã xử lý, nợ xấu VAMC cũng phải trích lập dự phòng rủi ro giống như những khoản nợ xấu lưu giữ tại các tổ chức tín dụng. Thanh khoản được đảm bảo vì chúng ta đã kéo tỷ lệ cho vay trên vốn huy động xuống, tuy nhiên rủi ro là gửi 1 năm ngoại tệ cũng như gửi 1 ngày lãi suất bằng không thì người ta sẽ gửi qua đêm chứ không ai dại gì gửi 1 năm,” ông Trương Văn Phước nói.

Cũng theo ông Phước, thanh khoản trong hệ thống ngân hàng hiện vẫn đang ổn định, nhưng lại tiềm ẩn rủi ro vì các ngân hàng đã sử dụng vốn trung và dài hạn với tỷ lệ quá cao, 55% trong tổng tín dụng còn lại. Ngoài ra, việc VAMC đã mua 243 nghìn tỷ đồng nợ xấu cũng cần phải xử lý nhanh nếu không sẽ gây ra áp lực về nợ xấu.

Trong khi đó, lĩnh vực chứng khoán huy động vốn tăng 15% trong năm 2015, chiếm 35% vốn cho nền kinh tế. Vốn đầu tư gián tiếp tăng 10%, tài sản của các công ty chứng khoán tăng 14%, nợ quá hạn giảm, dự phòng tài chính giảm, lợi nhuận sau thuế bình quân giảm 2,8%.

Về triển vọng kinh tế 2016, ông Trương Văn Phước nhận định lạm phát cơ bản hội tụ khoảng từ 3-3,5%, tăng trưởng  trong khoảng 6,7-6,85, thị trường tài chính có cơ sở để ổn định hơn, có điều kiện để giảm lãi suất hơn nữa, nhưng cần đẩy mạnh cải cách để phù hợp với hội nhập.

Viết bình luận của bạn về bài viết này ...
Xem thêm bình luận
Tin khác
Tin Mới
Tin Nóng