Phân tích - Dự báo

Nguyên nhân nào dẫn đến nhập siêu hơn 3 tỷ USD?

Nhập siêu và nợ xấu là những gam màu xám trong bức tranh kinh tế Việt Nam 4 tháng đầu năm 2015.

 

Nguyên nhân của nhập siêu

Con số nhập siêu hơn 3 tỷ USD trong 4 tháng đầu năm đã dấy lên lo ngại về cán cân thương mại trong những tháng đầu năm 2015. Theo ước tính của Tổng cục Thống kê, lũy kế 4 tháng đầu năm 2015, kim ngạch xuất khẩu đạt 50 tỷ USD và tăng trưởng khoảng 8,1% so với cùng kỳ - là mức tăng trưởng thấp nhất kể từ năm 2010 đến nay.

Trong khi đó, kim ngạch nhập khẩu tăng cao (+20,6% so với cùng kỳ) và đạt 53,4 tỷ USD trong 4 tháng. Xét riêng từng khu vực, có thể thấy kim ngạch xuất khẩu của khối FDI vẫn rất tích cực, tăng trưởng khoảng 18,3% so với cùng kỳ, trong khi đó, kim ngạch nhập khẩu của khối này cũng tăng rất cao (+27,4% so với cùng kỳ). Dù vậy, khối FDI vẫn đảm bảo được mức thặng dư 1,9 tỷ USD, giảm 46% so với cùng kỳ năm 2014.

Đối với khu vực doanh nghiệp trong nước, tình hình xuất khẩu của khu vực này khá tiêu cực trong các tháng đầu năm, kim ngạch xuất khẩu giảm 9% so với cùng kỳ, trong khi kim ngạch nhập khẩu tăng khoảng 11,5%, khối này ghi nhận mức thâm hụt thương mại 5,3 tỷ USD.

Sự suy yếu của hoạt động xuất khẩu trong những tháng đầu năm đáng quan ngại nhất là ở các mặt hàng nông nghiệp, thủy sản và dầu thô. Ở chiều nhập khẩu, máy móc thiết bị và phương tiện ghi nhận mức tăng cao so với cùng kỳ, trong đó các thị trường nhập khẩu mạnh đối với nhóm hàng này là Hàn Quốc, Nhật Bản, Trung Quốc và Đài Loan.

Theo nhận định của CTCK Rồng Việt (VDSC), nguyên nhân khiến nhập khẩu của nhóm hàng này tăng cao có thể do tiến độ giải ngân của các doanh nghiệp FDI đầu tư vào Việt Nam. Theo số liệu của Cục đầu tư nước ngoài, trong 4 tháng đầu năm 2015, vốn FDI giải ngân đạt 4,2 tỷ USD, tăng 5% so với cùng kỳ; ngược lại, vốn đăng ký mới và tăng thêm giảm khá mạnh, chỉ đạt 3,7 tỷ USD, giảm 23,3% so với cùng kỳ.

“Hiện tượng nhập siêu trong 4 tháng đầu năm cũng khiến cho niềm tin đối với sự ổn định của tiền đồng dao động mạnh, đặc biệt là trong thời gian gần đây. Chúng tôi cho rằng trong trường hợp nhập khẩu tăng cao xuất phát từ khối doanh nghiệp FDI thì rủi ro cân đối cung-cầu ngoại tệ không quá đáng ngại. Tuy nhiên, xuất khẩu tăng trưởng thấp và việc đồng Việt Nam tăng giá so với các đồng tiền khác (tiền tệ của có cạnh tranh trực tiếp về thị trường xuất khẩu với Việt Nam) sẽ là một trong những nhân tố tác động đến thời điểm và mức độ phá giá của VND trong thời gian tới.”- VDSC lo ngại.

Vẫn chưa hết ám ảnh nợ xấu

Trái với biến động nóng lên của vấn đề tỷ giá, thanh khoản của hệ thống ngân hàng và  tốc độ tăng trưởng tín dụng vẫn giữ được nhịp độ ổn định trong những tháng đầu năm.

Thậm chí, tín dụng có sự cải thiện khá đạt mức tăng 2,78% trong 4 tháng đầu năm – là mức cao nhất trong vòng 3 năm. Tuy nhiên không phải là khó khăn của hệ thống ngân hàng đã được giải quyết. Theo số liệu mới nhất của NHNN, tổng nợ xấu nội bảng của toàn hệ thống ngân hàng tính đến cuối tháng 1/2015 chiếm 3,49% tổng dư nợ, tăng nhẹ so với mức 3,25% cuối tháng 12/2014.

Với định hướng đưa tỷ lệ nợ xấu về dưới 3% vào cuối năm nay, mới đây, Chính phủ đã ban hành một số hướng dẫn nhằm gia tăng quyền hạn và khả năng hoạt động cho Công ty quản lý tài sản (VAMC). Cụ thể, nghị định 34 ban hành ngày 05/04/2015 quy định: Tăng vốn điều lệ của VAMC từ 500 tỷ đồng lên 2.000 tỷ đồng; Cho phép VAMC phát hành trái phiếu đặc biệt để mua nợ xấu theo giá thị trường, được mua 100% giá trị khoản nợ thay vì 70% như trước đây; Ngân hàng được nới thời gian trích lập dự phòng từ 5 năm lên 10 năm đối với các khoản nợ đã bán cho VAMC.

Với nghị định mới được ban hành, VDSC nhận định VAMC nhận thêm tiền thực để xử lý nợ xấu (1.500 tỷ, con số khá ít ỏi so với mục tiêu xử lý nợ xấu trong năm 2015). Tuy nhiên, khả năng khách hàng chấp nhận bán nợ cho VAMC theo giá thị trường chưa được kiểm chứng, hơn nữa việc kéo dài thêm thời gian xử lý nợ xấu có thể sẽ khiến căn bệnh được “ủ” lâu hơn.

 Trong quý 1/2015, VAMC đã mua vào khoảng 6.000 tỷ đồng nợ xấu trên sổ sách từ 6-7 tổ chức tín dụng. Từ khi ra đời đến hết tháng 03/2015, VAMC đã mua tổng cộng 129.000 tỷ đồng nợ xấu trên sổ sách từ hệ thống tín dụng, trong đó, VAMC đã thu hồi nợ và phát mại tài sản đảm bảo hơn 6.200 tỷ đồng - con số vô cùng khiêm tốn so với tổng nợ đã mua.

 

 


Viết bình luận của bạn về bài viết này ...
Xem thêm bình luận
Tin khác