Tỷ giá - Lãi suất

Thanh khoản dồi dào sao lãi suất vẫn tăng?

Tăng trưởng huy động cao hơn tín dụng, NHNN liên tục cung VND qua kênh ngoại hối, lợi suất trái phiếu ổn định....thế nhưng lãi suất huy động trong tháng 7 vẫn tăng đồng loạt tại nhiều tổ chức tín dụng

Diễn biến này đặt ra câu hỏi cho rất nhiều doanh nghiệp cũng như các chuyên gia kinh tế.

Theo thống kê của tác giả, trong tháng 7/2016 có 7 ngân hàng thường mại tăng lãi suất tiền gửi. Trong đó, Vietcombank tăng 0,1% LS kỳ hạn 3, 6, 9 tháng; ACB tăng 0,1-0,3% LS kỳ hạn 1-3 tháng; Sacombank tăng 0,1-0,4% LS kỳ hạn 1-36 tháng; Vpbank tăng 0,2-0,4% LS kỳ hạn 1-36 tháng; Maritime Bank tăng 0,1-0,2% LS kỳ hạn 1-2 tháng; SCB tăng 0,4% LS kỳ hạn 1 tháng; Việt Á Bank tăng 0,1-0,3% kỳ hạn trên 6 tháng.

Như vậy, nhóm NHTM này đã tăng ở cả kỳ hạn dài và kỳ hạn ngắn với mức tăng 0,1-0,4%/năm. Tính từ đầu năm đến nay, lãi suất bình quân của 12 ngân hàng có tổng tài sản lớn nhất cũng tăng trong khoảng này. Dễ dàng nhận thấy xu hướng tăng lãi suất diễn ra ở cả các ngân hàng quy mô nhỏ và cả các ngân hàng quốc doanh là Vietcombank, Vietinbank.

Nguồn: website các ngân hàng, tác giả tổng hợp.

Nguyên nhân đầu tiên, một ngân hàng tăng/giảm lãi suất do có vấn đề về thanh khoản. Không tự nhiên ngân hàng tăng lãi suất để gia tăng chi phí lãi vay, chịu thiệt về phần mình. Vậy vấn đề thanh khoản của các ngân hàng ở đây là gì?

Theo nhiều chuyên gia kinh tế trong nước, thanh khoản hệ thống đang rất dồi dào, Ngân hàng Nhà nước liên tục hút tiền qua kênh tín phiếu và không phải bơm tiền qua OMO từ cuối tháng 5 đến nay. Tuy nhiên, hệ số LDR cuối tháng 5/2016 là 86,74% (số liệu mới nhất của NHNN), đặc biệt LDR nhóm ngân hàng thương mại quốc doanh vẫn là 95,67%- cao hơn nhiều so với quy định 90% của NHNN. Điều này thể hiện thanh khoản không hề dư thừa ở nhóm này và việc Vietcombank, Agribank hay Vietinbank tăng lãi suất thời gian vừa qua là hoàn toàn bình thường.

Ngoài ra, kể từ 1/7/2016, Thông tư 06/2016-NHNN quy định tỷ lệ sử dụng vốn ngắn hạn cho vay trung dài hạn của các ngân hàng thương mại giảm từ 60% xuống 50% và tỷ lệ này giảm xuống 40% từ 1/1/2018. Quy định này khiến cho nhu cầu vốn trung dài hạn của các ngân hàng thương mại tăng lên, kéo theo sự gia tăng lãi suất huy động của các NHTM từ đầu năm đến nay.

Thứ hai là nợ xấu, đặc biệt là các khoản nợ nhóm 5, một mặt các ngân hàng không thể thu hồi gốc và lãi, một mặt các ngân hàng vẫn phải trả lãi cho người gửi tiền. Như vậy, ngân hàng buộc phải nâng lãi suất huy động, thu hút thêm vốn để trả lãi cho người gửi tiền. Các khoản nợ xấu mặc dù đã bán cho VAMC nhưng bản chất chỉ là chuyển nợ xấu ra khỏi bảng cân đối kế toán và vẫn phải trích lập dự phòng 20%/năm cho các khoản nợ này.

Thứ ba là vấn đề lạm phát. Xu hướng tăng giá các mặt hàng do nhà nước quản lý như y tế, giáo dục và chính sách tiền tệ nới lỏng đang khiến lạm phát có xu hướng tăng cao trong năm nay. Lạm phát cao dẫn tới việc các ngân hàng phải tăng lãi suất huy động nhằm đảm bảo một mức lãi thực dương nhất định để thu hút người gửi tiền.

Lãi suất huy động tăng đương nhiên sẽ khiến lãi suất cho vay tăng, các doanh nghiệp khó có cơ hội tiếp xúc nguồn vốn giá rẻ để mở rộng hoạt động sản xuất kinh doanh. Điều này đang đặt ra thách thức cho Chính phủ trong việc hoàn thành mục tiêu tăng trưởng kinh tế năm nay.

Viết bình luận của bạn về bài viết này ...
Xem thêm bình luận
Tin khác